Pokazywanie postów oznaczonych etykietą biologia. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą biologia. Pokaż wszystkie posty

czwartek, 31 października 2019

,,O POWSTANIU GATUNKÓW"-KAROL DARWIN


Darwin_500
Źródło

Monografia Karola Darwina  ,,O powstawaniu gatunków" została opublikowana po raz pierwszy w 1859 w Londynie w wydawnictwie Johna Murraya. Autor przedstawił w niej podstawy swojej teorii ewolucji gatunków w procesie naturalnej selekcji. Książka ta stała się jedną z najważniejszych prac w historii nauk przyrodniczych. Zawiera zebrane przez Darwina na przestrzeni lat, głównie podczas podróży statkiem HMS Beagle w latach 30. XIX wieku, dowody na istnienie doboru naturalnego.  Teoria ewolucji była wiele razy modyfikowana, ale główne jej założenia przetrwały do dziś.

Karol Darwin zaprezentował szereg dowodów popierających ideę doboru naturalnego jako motoru napędowego ewolucji. Ewolucja jest niepodważalnym, dobrze udokumentowanym zjawiskiem naukowym, którego nie może podważyć żaden badacz zajmujący się naukami przyrodniczymi. Ewolucja zachodzi dwuetapowo. Pierwszy jej etap to powstanie przypadkowej i działającej bezkierunkowo zmienności w obrębie gatunku, a drugim jest dobór naturalny. Dobór naturalny polega na eliminowaniu osobników słabiej przystosowanych do środowiska. Wewnątrz gatunków obserwuje się zmienność osobniczą, która jest przypadkowa i bezkierunkowa, a także w znaczącym stopniu dziedziczna. Osobniki w obrębie gatunków wydają więcej potomstwa niż może go przeżyć, przez co wywoływana jest konkurencja z racji ograniczonych zasobów środowiska. To prowadzi do walki o byt, podczas której osobniki najlepiej zaadaptowane zwyciężają i wypierają osobniki o słabszych przystosowaniach. Dzięki temu zjawisku w następnych pokoleniach utrwalane są cechy korzystne. W zmieniających się wciąż warunkach środowiska zewnętrznego długotrwałe działanie doboru naturalnego przyczynia się do powstania nowych gatunków, czyli specjacji. Ważnym czynnikiem przyczyniającym się do zajścia specjacji są bariery geograficzne, które uniemożliwiają krzyżowanie się osobników jednego gatunku na obszarach izolowanych. Tak w ogromnym skrócie przedstawia się teoria Darwina o powstawaniu gatunków i doborze naturalnym.

Język książki jest jasny i przejrzysty nawet dla laików, ale w dzisiejszych czasach trąci nieco myszką i trzeba bardzo skupiać się nad tekstem. Jednak warto sięgnąć po oryginalny tekst i  przekonać się, jak brzmi i dlaczego w różnych środowiskach nawet dzisiaj wywołuje gorące spory. Czytałam kiedyś biografię Karola Darwina, dzięki której mogłam poznać jego fascynującą osobowość, niezwykłą dociekliwość, pracowitość, pomysłowość w planowaniu oraz prowadzeniu niezliczonych obserwacji i doświadczeń. Przeczytanie ,,O powstaniu gatunków" dopełniło obraz naukowca w moich oczach.

,,O powstawaniu gatunków" to lektura obowiązkowa dla ludzi interesujących się naukami przyrodniczymi. Dzieło to jest warte poznania i nie trzeba się obawiać, tego że powstało ponad 150 lat temu, gdyż tezy w niej zawarte i poparte licznymi dowodami wciąż są aktualne. We współczesnym świecie, który bardzo szybko się zmienia, ewolucja w rękach naukowców może stać się orężem w przystosowaniu się do zmian. Warto zgłębiać taką tematykę. Dodam, że publikacja jest pięknie i bardzo starannie wydana, więc może być też prezentem dla młodego i zapalonego biologa, czy też przyrodnika.





Wydawnictwo MG

Autor: Karol Darwin
Kategoria: nauki przyrodnicze (fizyka, chemia, biologia, itd.)
Liczba stron: 500
Tytuł oryginału: On the Origin of Species by Means of Natural Selection, or the Preservation of Favoured Races in the Struggle for Life
Data wydania: 2019-10-16
ISBN: 9788377795743
Tłumacz: Szymon Dickstein
Wydawnictwo: Wydawnictwo MG

niedziela, 30 kwietnia 2017

,,INTELIGENCJA KWIATÓW" - MAURICE MAETERLINCK



Maurice Maeterlinck-belgijski poeta, dramaturg, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 1911 roku, znakomity przyrodnik w książce ,,Inteligencja kwiatów" przytacza fakty świadczące o inteligencji roślin, które skupiają się na pędzie ku światłu i zmierzają do ogarnięcia całej Ziemi.  ,,Mnóstwo śladów inteligencji żywej i świadomie działającej znajdujemy nie tylko w nasieniu czy kwiecie rośliny, ale również w niej całej, w łodydze, liściu i korzeniu. Wystarczy schylić się i spojrzeć na tę skrytą, skromną a ustawiczną pracę." Spacer po lesie czy polu daje możliwość takich obserwacji.

Autor przytacza liczne przykłady roślin odznaczających się sprytem, przezornością i inteligencją. Mimoza wstydliwa wielce uduchowiona i wrażliwa w chwili dotyku, nagłego ochłodzenia lub ogrzania reaguje składaniem liści. Zabiegi miłosne walisnerii stanowią prawdopodobnie epizod najtrudniejszy pośród roślin. Nie odznacza się ona niczym szczególnym na zewnątrz i całe życie spędza na dnie zbiornika wodnego aż do chwili zaślubin. Wtedy roślina żeńska rozwija długą spiralę i rozwiera kielich na powierzchni stawu. Na sąsiedniej łodydze pęki kwiatów męskich też zmierzają nad wodę na gody miłosne, ale krótsza łodyga nie pozwala na zespolenie się pręcików ze słupkiem. ,,Trudno sobie przedstawić w całej pełni, jak tragiczne jest owo pożądanie, owa niedosiężność tego, co znajduje się tak blisko, oddzielone przejrzystą, fatalną, niedostrzegalną a nieprzezwyciężoną przeszkodą." Tragedia miłosna walisnerii byłaby nierozwiązywalna, ale kwiaty samcze przechowały swoje nasienie w bańce powietrza i w bohaterskim wysiłku zerwały nić łączącą je z życiem, by sięgnąć po szczęście. Odrywają się od łodygi i szybko, pośród wrzenia baniek powietrza, pękają na powierzchni. ,,Śmiertelnie ranne, ale radosne i wolne pływają przez czas jakiś obok niewiedzących o niczym swoich oblubienic. Gdy następuje zapłodnienie, straceńcy giną jeden po drugim, a małżonka będąc już matką zamyka koronę, w której tkwi ostatnie tchnienie kochanków, zwija spiralę łodygi i zstępuje na dno, gdzie dojrzewa owoc."

,,Inteligencja kwiatów" to książka wspaniała, która pozwala zachwycić się światem flory, zgłębić jej tajemnice i poznać skomplikowane mechanizmy nią rządzące. Autor pisze o biologii poetyckim, przepięknym językiem, który sprawia, że książkę popularnonaukową czyta się jak powieść. Dodatkowo książka zwraca na siebie uwagę przepiękną szatą graficzną i starannością wydania. Twarde okładki, złote tłoczenia liter, kolorowe i bardzo liczne rysunki oddające detale roślin. Jestem zachwycona tą publikacją i z całego serca polecam:)





Tytuł: Inteligencja kwiatów Autor: Maurice Maeterlinck
Tłumaczenie: Franciszek Mirandola

Wydawnictwo: Wydawnictwo MG
Tytuł oryginału: The inteligence of the flowers
Data wydania: 30 maja 2017
ISBN: 9788377794029
Liczba stron: 192

Kategoria: Literatura popularnonaukowa
Cytaty: str. 24,40,41